శ్రీ త్రిపురసుందరీ గీతమ్
Telugu

Bhagavati Tripura Sundari - The Supreme Power of Consciousness
శ్రీ త్రిపురసుందరీ గీతమ్ – పరిచయం
శ్రీ త్రిపురసుందరీ గీతమ్ అనేది పరమ దివ్యమాతగా, సౌందర్యం, కరుణ, మంగళం మరియు దివ్యశక్తికి స్వరూపిణిగా విరాజిల్లే శ్రీ త్రిపురసుందరీ దేవిని స్తుతిస్తూ కావ్యకణ్ఠ వాసిష్ఠ శ్రీ గణపతి ముని రచించిన సంక్షిప్తమైన, సుందరమైన స్తోత్రం.
ఈ గీతంలో దేవి యొక్క దివ్యరూపం అత్యంత మనోహరమైన కవితాత్మక వర్ణనలతో చిత్రించబడింది — మేఘంలా శ్యామలమైన కేశాలు, కమలంలా ప్రకాశించే ముఖం, మృదువైన చిరునవ్వు, సుకుమారమైన అవయవాలు, కాంతిమయమైన దివ్యస్వరూపం మొదలైనవి ఇందులో సుందరంగా వర్ణించబడ్డాయి. అయితే ఈ స్తోత్రం కేవలం బాహ్యరూప సౌందర్య వర్ణన మాత్రమే కాదు. ఈ రూపచిత్రాల ద్వారా కవి త్రిపురసుందరీ దేవిని దివ్యసౌందర్యం, కరుణ, ఆధ్యాత్మిక శక్తి యొక్క సజీవ సన్నిధిగా వెల్లడించారు.
చివరి శ్లోకంలో ఆమెను త్రిపురవైరి అయిన పరమశివుని జీవనాధారమైన దేవిగా స్తుతిస్తూ, “శ్రీ త్రిపురసుందరీ నా హృదయంలో ప్రకాశించుగాక” అని భక్తిపూర్వకంగా ప్రార్థించారు. ఈ విధంగా ఈ గీతం దేవి దివ్యరూపానికి కవితాత్మక దర్శనంగా మాత్రమే కాకుండా, ఆమె అంతరంగ సన్నిధిని కోరుకునే ఆత్మీయ ప్రార్థనగా కూడా నిలుస్తుంది.
॥ కావ్యకణ్ఠ వాసిష్ఠ శ్రీగణపతిముని విరచితం శ్రీత్రిపురసున్దరీగీతమ్ ॥
సజలతోయదశ్యామకున్తలా ।
కున్దమాలయా రచితశేఖరా ।।౧।।
అమృతభానునా సరసిజేన చ ।
తులితమాననం మఞ్జు బిభ్రతీ ।। ౨।।
చారునాసికాభూషణత్విషా ।
చన్ద్రికాచ్ఛయా సహ లసత్ స్మితా ।। ౩ ।।
గణ్డయుగ్మకే నాతిశోభినా ।
పాణ్డుపాణ్డునాఽఽరాధితస్మరా ।।౪।।
నీలనీరజచ్ఛదవిలోచనా ।
శ్రీయుగోపమశ్రవణశాలినీ ।।౫।।
దర్పణాక్షిపద్భాలభాసురా ।
లఘువిశేషకం తత్ర బిభ్రతీ ।। ౬ ।।
కుణ్డలప్రభామణ్డితాంసకా ।
పఞ్చసాయకోత్సాహవర్ధినీ ।।౭।।
పల్లవాధరా శుక్లదన్తికా ।
ఫుల్లతాం సదా బిభ్రతీ ముఖే ॥౮॥
చాపసున్దరారాలఝిల్లికా ।
అలసహాసభావిజితమల్లికా ।।౯।।
కమ్బుకన్ధరా కనకమాలినీ ।
బిసనిభప్రభే బిభ్రతీ భుజే ।। ౧౦ ।।
అరుణకఞ్జభౌ బిభ్రతీ కరౌ ।
తుఙ్గపీవరస్తనవిశోభినీ ।। ౧౧ ।।
సింహమధ్యమా నిమ్ననాభికా ।
మన్మథాయుధద్రోమరాజికా ।। ౧౨ ।।
నాగనాసికా సున్దరోరుకా ।
చారుజఙ్ఘికా కోమలాఙ్ఘ్రికా ।। ౧౩।।
సుమశరాహ్వయబ్రహ్మనిర్మితా ।
సాలభఞ్జికా జఙ్గమా యథా ।। ౧౪ ।।
సరసిజాటవీమధ్యచారిణీమ్ ।
నాభిజన్మనశ్చారుహాసినీమ్ ।। ౧౫ ।।
పుష్పధన్వినః ప్రియమృగీదృశమ్ ।
పాకశాసనప్రాణనాయికామ్ ।। ౧౬ ।।
ఉర్వశీముఖం సురవధూజనమ్ ।
రూపసమ్పదా జితవతీ సతీ ।। ౧౭ ।।
త్రిపురవైరిణో జీవితేశ్వరీ ।
త్రిపురసున్దరీ హృది చకాస్తు మే ।। ౧౮ ।।
।। ఇతి శ్రీభగవన్మహర్షిరమణాన్తేవాసినో వాసిష్ఠస్య నరసింహసూనోర్గణపతేః
కృతిః శ్రీత్రిపురసున్దరీగీతం సమాప్తమ్ ।।
