top of page

kāvyakaṇṭha vāsiṣṭha śrī gaṇapati muni viracitam umāsahasram

Uma Sahasram

ṣaṭtriṃśaḥ stabakaḥ - tūṇakavṛttam

Uma Sahasram - The 1000 Verses Magnum Opus of Sri Ganapati Muni

The thirty-sixth Stabaka, entitled **Prakīrṇakam — “A Miscellany”**, gathers a wide range of devotional, theological and contemplative reflections on Umā without restricting itself to a single theme. The verses praise Her beauty, protective power, cosmic sovereignty, fierce forms, compassion, motherhood, Ardhanārīśvara identity, residence in Arunācala, and presence in the hearts of beings. The title is therefore appropriate: the Stabaka moves freely across many aspects of the Goddess, yet all the verses converge on one vision of **Umā as the supreme refuge, protector, inner power and Mother of the universe**.


Several verses deepen this vision by showing that the Mother is not confined to a single icon or mythic form. She is the protectress of the gods, the destroyer of demonic forces, the indwelling power in breath, vision, awareness, heat and nāda, and the one worshipped through ritual action, Vedic praise and contemplative meditation. Muni also revisits the unity of Śiva and Śakti, presenting the apparently twofold male and female principles as **one radiant form**. The Stabaka therefore serves as a broad synthesis of themes encountered throughout the work: bhakti, Śakti-tattva, subtle-body experience, divine protection and non-duality.


Muni’s poetic skill is especially evident in the rapid, sonorous movement of the **Tūṇaka metre**, which supports vivid epithets, compact imagery and strongly rhythmic praise. He alternates effortlessly between exquisite descriptions of the Goddess’s form and dense metaphysical statements, showing equal mastery of **śṛṅgāra, mantra-tattva, Śākta theology, yoga and devotional prayer**. As the concluding Stabaka of the **ninth Śatakam**, this *Prakīrṇakam* functions like a many-coloured garland, gathering diverse manifestations of Umā into a single offering for Her delight and for the protection of those devoted to Her feet.


ṣaṭtriṃśaḥ stabakaḥ - tūṇakavṛttam

prakīrṇakam


unnatastanasthalīvilolahāramauktika-

vrātadīdhitipratānabaddhasauhṛdā sadā ।

andhakārikāminīdarasmitadyutirbhuno-

tvandhakāramantaraṅgavāsinaṃ ghanaṃ mama ॥ 876 ॥


ambarasthale purā purandaro dadarśa yāṃ

yāṃ vadanti parvataprasūtimaitihāsikāḥ ।

sā parā purāmareḥ purandhrikā'khilāmbikā

putrakāya majjate dadātu dakṣiṇaṃ karam ॥ 877 ॥


pādapaṅkaje dhṛtā narairabāhyabhaktibhiḥ

pāṇipaṅkaje dhṛtā navendukhaṇḍadhāriṇā ।

cāruhemahaṃsakā manojñaratnakaṅkaṇā

lokajālapālinī punātu māṃ vilāsinī ॥ 878 ॥


ukṣarājavāhanasya jīvitād garīyasī

pakṣirājavāhanādivarṇyamānavaibhavā ।

kekilokacakravartivāhanena putriṇī

vāraṇārisārvabhaumavāhanā gatirmama ॥ 879 ॥


bālakundakuṭmalālikāntadantapaṅktikā

kuṇḍalānubimbaśobhiśuddhagaṇḍamaṇḍalā ।

bibhratī ratīśavetravibhramaṃ dhruvoryugaṃ

śubhrabhānuśekharasya sundarī praṇamyate ॥ 880 ॥


ājidakṣavāhavairiyātudhānabādhitaṃ

yā rarakṣa devabṛndamindirādivanditā ।

sā kaṭākṣapātadhūtabhaktalokapātakā

pāvakākṣasundarī parātparā gatirmama ॥ 881 ॥


tārakādhināthacūḍacittaraṅganartakī

mandahāsasundarāsyapaṅkajā nagātmajā ।

dīnapoṣakṛtyanityabaddhabuddhiravyayā

gṛhyate gaṇādhipena sarvato nṛṇāṃ pade ॥ 882 ॥


aṣṭamīśaśāṅkakhaṇḍadarpabhañjanālikā

viṣṭapatrayādhināthamānasasya ḍolikā ।

pāpapuñjanāśakāripādakañjadhūlikā

śreyase mamāstu śailalokapālabālikā ॥ 883 ॥


sānumatkulādhināthabālikālikuntalā

jaṅgameva kā'pi taptahemasālabhañjikā ।

bhaktiyuktalokaśokavāraṇāya dīkṣitā

śītaśītavīkṣitā laghu syatādaghaṃ mama ॥ 884 ॥


puṇyanāmasaṃhatiḥ purāricittamohinī

puṣpabāṇacāpacārujhillikā'khilāmbikā ।

puṇyavairipuṣṭaduṣṭadaityavaṃśanāśinī

putrakasya rakṣaṇaṃ purātanī karotu me ॥ 885 ॥


kṣāmamadhyamasthalī sudhāghaṭopamastanī

kṛṣṇasāralocanā kumudvatīpriyānanā ।

bhūvilāsadhūtadhairyakāñcanādrikārmukā

kācidikṣukārmukasya jīvikā jayatyumā ॥ 886 ॥


lohitācaleśvarasya locanatrayīhitā

lohitaprabhānimajjadabjajāṇḍakandarā ।

hāsakāntivardhyamānasārasārimaṇḍalā

vāsamatra me karotu mānase maheśvarī ॥ 887 ॥


dakṣiṇekṣaṇaprabhāvijṛmbhitāmbusambhavā

kāmamitravāmanetradhāmatṛptakairavā ।

ekataḥ paraḥ pumān parā varāṅganā'nyataḥ

śubhrakīrtirekamūrtirādadhātu naśśivam ॥ 888 ॥


śumbhadaityamāriṇī suparvaharṣakāriṇī

śambhucittahāriṇī munīndracittacāriṇī ।

kāmitārthadāyinī kariprakāṇḍagāminī

vītakalkamādadātu vighnarājamambikā ॥ 889 ॥


devatāsapatnavaṃśakānanānalacchaṭā

vāraṇārisārvabhaumavāhanā ghanālakā ।

nandivāhanasya kā'pi netranandinī sudhā

netralāñchitālikā sutaṃ punātu kālikā ॥ 890 ॥


rājasundarānanā marālarājagāminī

rājamaulivallabhā mṛgādhirājamadhyamā ।

rājamānavigrahā virājamānasadguṇā

rājate mahīdhare madambikā virājate ॥ 891 ॥


parvacandramaṇḍalaprabhāviḍambanānanā

parvatādhināthavaṃśapāvanī sanātanī ।

garvagandhanāśinī vibhāvarīvicāriṇāṃ

śarvacittanāyikā karotu maṅgalaṃ mama ॥ 892 ॥


ojasaśca tejasaśca janmabhūmiracyutā

nīlakañjabandhubaddhamaulirāgamastutā ।

vītarāgapāśajālanāśabaddhakaṅkaṇā

viśvapālinī mayā maheśvarī vicintyate ॥ 893 ॥


aṇḍamaṇḍalaṃ yayā nirantaraṃ ca pacyate

saṃsphuratyaśeṣabhūtahārdapīṭhikāsu yā ।

śvāsadṛṣṭisaṃvidūṣmanādavārivartmabhi-

ryāmupāsate vido namāmi tāṃ parātparām ॥ 894 ॥


pañcayugmaveṣabhṛtparātparā surārcitā

pañcavaktravaktrapadmacañcarīkalokanā ।

vañcakāntaraṅgaśatrusañcayapraṇāśinī

pretamañcaśāyinī kulaṃ cirāya pātu me ॥ 895 ॥


karmaṇā yathāvidhi dvijātayo yajanti yāṃ

brahmaṇā yathāśrutaṃ stuvanti yāmadhītinaḥ ।

cetasā yathā gurūkti cintayanti yāṃ vidaḥ

sā parā jagattrayījananyajā jayatyumā ॥ 896 ॥


vāsudevajāyayā vinamrayā niṣevitā

vāmadevacāṭucitravākyabandhalālitā ।

vāsavādidevatājayapraṇādaharṣitā

vārayatvaghāni me vasundharābhṛtassutā ॥ 897 ॥


pūrṇimāsudhāmarīcisundarāsyamaṇḍalā

phullapadmapatradīrghasamprasannalocanā ।

puṇyabhūniṣevaṇāya putrametamudyataṃ

pūrṇakāmamādadātu pādalagnamambikā ॥ 898 ॥


lālayanti bālakaṃ vataṃsaśītadīdhitiṃ

śīlayanti sūkṣmatāṃ manāṃsi yogināmiva ।

kālayantu pāpināṃ kulāni saṃhatīssatāṃ

pālayantu ca smitāni yoṣitaḥ puradviṣaḥ ॥ 899 ॥


pādasevinaḥ kavermanoharātiśakvarī-

varga eṣa nāṭyakārinirjarīgaṇo yathā ।

lokajālacakravartipuṇyayoṣito manaḥ-

sammadāya sādhukaṣṭavāraṇāya kalpatām ॥ 900 ॥


॥ samāptaṃ ca navamaṃ śatakam ॥

bottom of page